“VUT, ka tirišano le Eskom le Kgoro ya Thuto ya Motheo, e swara Lenaneo la Sekolo sa Mariga la 2026 la baithuti ba Mphato wa 12 go tloga ka la 12–17 Phupu 2026.”
15 Phupu 2026 | Pale ya: Nontobeko Moimane | Seswantšho: Siphephelo Dlamini
Metsotso e 4 nako ya go bala.
Baithuti ba go feta 500 ba Mphato wa 12 go tšwa Sedibeng Bohlabela le Sedibeng Bodikela ba thomile beke ye e tseneletšego ya go itokišetša dithuto ka Lenaneo la Sekolo sa Mariga la Yunibesithi ya Theknolotši ya Vaal (VUT), Eskom le Kgoro ya Thuto ya Motheo (DBE) ya 2026.
E thakgotšwe semmušo ka Holong ye Kgolo ya Desmond Tutu ka Sontaga, la 12 Phupu 2026, lenaneo le le sepela go fihla ka la 17 Phupu gomme le ikemišeditše go maatlafatša mošomo wa baithuti go Dipalo le Mahlale a Mmele mola le ba lokišetša ditlhahlobo tša bona tša Setifikeiti sa Bagolo sa Bosetšhaba. Go tlaleletša dithutong tša ka phapošing, baithuti ba tla tšea karolo dithutong tša go boeletšwa, medirong ya go rarolla mathata, tlhahlo ya mošomo le ditirišano tša go itokišetša yunibesithi tšeo di hlamilwego go aga boitshepo le go ba lokišetša dithuto tša ka moso tša Saense, Theknolotši, Boentšenere le Dipalo (STEM).
Boithomelo bjo bo laetša boikgafo bja VUT bja go katološa phihlelelo ya thuto ya boleng ka go dirišana le mmušo le intasteri go hlabolla boramahlale ba ka moso ba Afrika Borwa, baentšeneare le bahlami.
Ge a amogela baithuti Yunibesithing, Motlatšamotlatšamokhanselara: Thuto le Thuto, Ngaka Grace Kanakana-Katumba, o hlalositše Sekolo sa Mariga e le se se fetago kgole lenaneo la thekgo ya thuto.
“"Se ga se go feta mathomo a Sekolo sa Mariga. Ke mathomo a sebaka, sebaka sa go dumela go wena, go maatlafatša tsebo ya gago go Dipalo le Mahlale a Mmele, le go bula mejako ya mešomo yeo e nago le maatla a go fetoša e sego fela bokamoso bja gago eupša gape le bokamoso bja naga ya rena."”
O lebogile Eskom le DBE ka peeletšo ya bona ye e tšwelago pele go bafsa, a gatelela gore thuto e sa le ye nngwe ya didirišwa tše maatla kudu tša Afrika Borwa tša phetogo.
Ge a hlohleletša baithuti go nagana go feta maemo a bona a bjale, o ile a ba hlohla go lora ka sebete le go amogela dibaka tšeo thuto e ka di notlollago.
“"Nagana ka kua ga Selete sa Vaal. Nagana ka kua ga Afrika Borwa. Nagana ka dikgonagalo tšeo lefase le go swarelelago tšona. Ditharollo tša ditlhohlo tše ntši tša ditšhaba tša rena di ka tšwa gabotse kudu go tšwa menaganong ya bafsa yeo e dutšego ka holong ye lehono."’
Ka go tšea maitemogelo a gagwe, Ngaka Kanakana-Katumba o abelane ka fao go tsena sekolo sa marega bjalo ka moithuti e bilego phetogo yeo e bopilego leeto la gagwe la thuto le la profešene.
Ge a emetše Eskom's Young Professional Network, Morena Thabo Monaheng o gopotšitše baithuti gore ba hweditše maemo a bona lenaneong ka boineelo le kgotlelelo.
“"Go ba mo ga se ka ga mahlatse. Go laetša bokgoni bja gago le boikgafo bja gago bja bokgoni. Beke ye ga se ya go itokišeletša ditlhahlobo fela; e mabapi le go aga boitshepo, go hlabolla go nagana gabotse le go bula mejako ya mešomo ya mahlale, boentšenere le theknolotši."”
O hlohleleditše baithuti go ipona bjalo ka ditsebi tša ka moso tšeo di tlago tsenya letsogo ka lefapheng la enetši la Afrika Borwa le tlhabollong ye e nabilego ya ekonomi ya leago.
Alumnus ya VUT le Modulasetulo wa Lekala la Vaal la Setheo sa Boentšenere bja Setšhaba sa Afrika Borwa (SAICE), Morena Thabo Utloa, o hlohleleditše baithuti ka go naganišiša ka leeto la gagwe ka noši go tloga go moithuti go ya go setsebi sa boentšenere. O ba hlohleleditše go amogela ditlhohlo, go dula ba na le tayo le go thekgana beke ka moka.
Ge a emetše DBE, Molaodi wa Selete sa Sedibeng Bohlabela, Morena Pheelo Metsing o retile VUT le Eskom ka go hlola maitapišo ao a fago baithuti sebaka sa go maatlafatša mošomo wa bona wa thuto pele ga ditlhahlobo tša mathomo le tša mafelelo.
Ge a bolela le baithuti, o ile a ba gopotša gore ba kgethilwe go tšwa go baithuti ba go feta 11,000 ba Mphato wa 12 go ralala le selete.
“"Go baithuti ba go feta 11,000 ba Mphato wa 12 ka seleteng, le kgethilwe go tšea karolo Sekolong se sa Mariga. Ye ke tokelo, gomme re lebeletše gore le e diriše ka botlalo."”
O hlohleleditše baithuti go tšea karolo ka botlalo thutong ye nngwe le ye nngwe, go dula ba na le kgalemo le go godiša sebaka seo se lego pele ga bona.
Ge a emetše Motheo wa Tlhabollo ya Eskom, Molaodi wa Protšeke Morena Justice Thobejane o tiišeditše boikgafo bja Eskom bja go beeletša thutong le go hlabolla bašomi ba ka moso ba Afrika Borwa.
“"Lenaneo le le gona ka gobane re dumela bokgoning bja gago. Matšatši a mmalwa a latelago a tla nyaka go šoma ka thata le boikgafo, eupša meputso e tla swarelela bophelo ka moka. Ithute ka thata, dula o na le tayo gomme o dire gore motsotso o mongwe le o mongwe o balege."”
Kamogelo ya semmušo e phethilwe ka bouto ya ditebogo ke Hlogo ya Mošomo ya go Thwala Baithuti, Mohumagadi Lucy Mohoto, yo a lemogilego meneelo ya Eskom, Thuto ya DBE, barutiši, barutiši, bašomi ba VUT le baithaopi ba baithuti go dira gore lenaneo le le kgonege.
O hlohleleditše baithuti go amogela sebaka se sengwe le se sengwe seo se tšweleditšwego mo bekeng gomme a laetša kholofelo ya Yunibesithi ya gore ba bantši ba tla boela VUT ka morago ga go fetša ngwaga wa bona wa mphato wa marematlou.
Yo mongwe wa batšwasehlabelo, Morena Siphosihle Phali go tšwa go Dr Molefi Oliphant Maths, Science and ICT School of Specialisation, o boletše gore o thabile kudu go maatlafatša kwešišo ya gagwe ya Dipalo le Mahlale a Mmele mola a boledišana le baithuti go tšwa dikolong tše dingwe.
“Ke nyaka go kaonafatša dipoelo tša ka, go ithuta ditsela tše mpsha tša go rarolla mathata le go kopana le baithuti ba bangwe bao ba abelanago dinepo tše di swanago,” a realo.
Ge VUT e keteka segopotšo sa yona sa bo 60 ka fase ga morero wa Kgopolo ye e Hlohleletšago. Shaping Talent., Lenaneo la Sekolo sa Mariga le tšwela pele go laetša boikgafo bja Yunibesithi bja go aga ditirišano tša maano tšeo di kaonafatšago dipoelo tša thuto le go lokišetša moloko wo o latelago wa Afrika Borwa wa boramahlale, baentšeneare le bahlami.