05 Moranang 2025 | Pale: Qhawekazi Memani| Setšoantšo: VUT.
Metsotso e 3 nako ya go bala.
Pelong ya metse ya Limpopo, nako ye telele pele ga distillery le meoya ya leina, go be go na le Thothotho—seno se maatla, se se sefilwego sa setšo. E kile ya ba seka sa botee manyalong le dipokanong, moya wo wa bagologolo o ile wa hlangwa ka bokgoni le tlhokomelo, gomme diphiri tša wona di ile tša feta go tloga molokong o mongwe go ya go o mongwe. Le ge go le bjalo, ge melao ya bokoloniale e be e nyaka go phumola ditšo tša go dira beine tša setlogo, Thothotho, go swana le meoya ye mentši ya Afrika, e ile ya kgorometšwa ka fase ga mmu.
Go Morena Moshe Mello, moithuti wa PhD Yunibesithing ya Theknolotši ya Vaal (VUT), kanegelo ye e be e se histori fela, e be e le ya motho ka noši.
Ge a gola Ga-Mphahlele, Morena Mello o be a nweletše dikanegelong tša koko wa gagwe, Mohumagadi Pheladi Tladi, modiri wa distiller yo a hlompšhago wa Mokoporo, moya wa setšo wa go swana le vodka wo o tsebjago bjalo ka Thothotho. O ile a tseba mošomo wo gabotse mathomong a lekgolo la bo-20 la nywaga, a diriša metswako ya setlogo le mekgwa ya kgale. Lega go le bjalo, go gatelela ga mmušo go hlwekiša ga lefelong leo go ile gwa mo gapeletša go tlogela phišego ya gagwe. Di- still di ile tša homola, eupša bohwa bo ile bja phela ka dikanegelo tše di sebelago le dikgopotšo tša kgole.
Bjale, Morena Mello o ikemišeditše go bušetša morago seo se bego se nyakile go lahlega.
Ge a be a phegelela PhD ya gagwe ya Boentšenere bja Dikhemikhale ka VUT, Morena Mello o bone sebaka sa go kopanya tsebo ya setšo le boitlhamelo bja sebjalebjale. Go e na le go no bopa Thothotho gape, o ile a nyaka go e hlwekiša, a fetoša tshepedišo ya go hlwekiša gore e fihlelele maemo a intasteri mola a boloka semelo sa yona sa sebete, sa mathomo. O ile a leka ka dimela tša setlogo, a netefatša gore moko wa moya o dula o sa kgongwa mola a godiša botebo bja wona le go raragana ga wona.
Mafelelo? Thothotho Premium Gin, moya wo o kopanyago nako ye e fetilego le ya bjale. Go feta seno feela, ke polelo ya setšo, kgoeletšo ya gore bohwa bo ka tšwelela ntle le go lahlegelwa ke moya wa bjona.
Ka 2025, lebotlelo la mathomo la Thothotho Premium Gin le tšweleditšwe, e sego fela bjalo ka moya wa premium eupša bjalo ka motšhene wa go sepela. Ka lefelo la gagwe la go dira bjala, Morena Mello o tsošološa setšo seo se timetšego, a fa lentšu go dikanegelo tšeo di sa bolelwego tša bašomi ba go dira bjala ba Afrika bao, ka mengwagakgolo, ba bolokilego mošomo wa bona wa diatla o phela meriting.
Lehono, Thothotho Distillery ga se feela leina la kgwebo; ke tlhompho ya go kgotlelela. E hlompha bao ba ilego ba dira beine ka sephiring, ba šireletša tsebo ya bona gomme ba gana go dumelela histori e fela.
Ge a bolela ka leeto la Morena Mello, Ngaka Simphiwe Nelana, Motlatšamotlatšamokhanselara wa Dinyakišišo, Boitlhamelo, Kgwebo, le Boditšhabatšhaba (RICI) ka VUT, o retile bokgoni bja gagwe bja go kopanya dinyakišišo tša thuto le khuetšo ya lefase la nnete.
“"Mošomo wa Morena Mello ke mohlala wo o phadimago wa ka fao dinyakišišo le boitlhamelo di ka bolokago bohwa bja setšo mola di hlohleletša kgolo ya ekonomi. Go VUT, re hlohleletša baithuti go nagana ka ntle ga phapoši ya borutelo le go hlama ditharollo tše di nago le mohola le tša phetogo. Thothotho Premium Gin ga se setšweletšwa fela, eupša ke monyanya wa bohlale bja Afrika, gomme re ikgantšha ka mo go makatšago ka diphihlelelo tša Morena Mello."”
Ge Morena Mello a tšwetša pele PhD ya gagwe, mošomo wa gagwe ke bohlatse bja maatla a boitlhamelo bjo bo tsemilego medu setšong. Leeto la gagwe ke bohlatse bja gore bohwa ga se feela selo seo se swanetšego go gopolwa, ke selo seo se swanetšego go naganwa gape, sa hlangwa lefsa le go abelanwa ka boikgantšho le lefase.